Site Haritası
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi3
Bugün Toplam71
Toplam Ziyaret1266184
Eğitim ve Ögretim Eğitim ve Ögretim

GEOMETRİK ŞEKİL TOLERANSLARI

YÜZEYLERİN GEOMETRİK ŞEKİL TOLERANSLARI

Bir makine parçasının imalatında birçok yüzey işleme bulunur. Tüm yüzeylerin birbiri ile ilişkisinin hassas olarak sağlanması maliyeti çok fazla arttıracağından sadece çok gerekli yüzeyler arası ilişkinin hassas olarak işlenmesi sağlanarak işleme maliyetinin düşürülmesi sağlanır.

Sadece yüzey işleme işaretleri ve ölçü toleransları makine parçalarının yukarıda belirtilen hassasiyette işlenmelerini sağlamak için yeterli olmayabilir. Örnek: Bir makine parçasındaki bir yüzeyin aynı parçanın bir başka yüzeyine belli tolerans dahilinde paralel veya dik olmasını sağlamak yahut bir delikte ki ovallik veya başka bir delik ile aynı eksende olmasının sağlanması sadece boyut toleransı ve yüzey işleme işaretleri ile sağlanamaz. Bu durumlarda geometrik şekil toleransları kullanılmalıdır.

Geometrik şekil toleransları yan yana kutularda semboller ile gösterilir.

  • İlk kutuda doğrusallık, paralellik, diklik gibi yüzey ilişkilerinin sembolü yer alır.
  • İkinci kutuda eğer işlenecek yüzey toleransı silindirik bir bölge içinde kalacaksa çap sembolü verilir. Düz yüzeyse bu sembol kullanılmaz.
  • Üçüncü kutuda hassasiyet ölçüsü milimetre cinsinden yeralır.
  • Dördüncü kutuda ise belirtilen hassasiyete ulaşmak için malzemenin hangi yönteme göre işleneceği belirtilir. Bkz.Tablo 5. Eğer Yöntemin önemi yoksa bu sembol kullanılmaz
  • Beşinci kutuda ve sağındakilerde referans alınan yüzeyleri belirten harflere yer verilir. Bu yüzeyler birden fazla olabilir (A,B,C gibi)

 

Geometrik Şekil ve Tolerans Gösterimleri DIN ISO1101 normu ile standartlaştırılmıştır. Bu standartların başlıcaları aşağıdaki tablolarda verilmiştir. Bunlar

A- ŞEKİL TOLERANSLARI…........…:  (Tablo 1)
B- YÖNELİM TOLERANSLARI.........:  (Tablo 2)
C- KONUM TOLERANSLARI ...........:  (Tablo 3)
D- SALGI (YALPA) TOLERANSLARI.:  (Tablo 4)
E- DİĞER TOLERANSLAR...............:  (Tablo 5)



 TABLO 1.


TABLO 2.


TABLO 3.


TABLO 4.

TABLO 5.